3D панорама жасау технологиясы
2014 жылы Монблан тауынан 70 000 фотосурет түсіріп, 365 гигапиксельдік панорама жасаған. Неге адамдар қарапайым бір фотосуретпен шектелмей, осындай күрделі жұмысқа барады? Себебі 3D панорама — көрерменге «сол жерде тұрғандай» сезім береді. Бүгін осындай панораманы қалай жасайтынымызды үйренеміз.
Ойлан: қарапайым фотосуретте тек бір бағыт көрінеді — фотограф камераны қайда бағыттаса, сол ғана суретке түседі. Ал енді бір жерде тұрып, айналаңдағы БАРЛЫҚ бағытты бір суретке сыйдырғың келсе ше? Дәл осы мәселені панорамалық түсіру шешеді.
Панорамалық фотосурет — көлденеңінен 160° және тігінен 75° адамның көру өрісін қамтитын (кейде көлденеңінен 360°) үлкен көру бұрышы бар фотосурет; сфералық көріністі қамтамасыз ететін кадрленген (біріктірілген) сурет.
Бірақ бір қызық сұрақ бар: панорама жай ғана «үлкен сурет» ме? Жоқ, егер оны сфера немесе куб бетіне «жапсырсаң», көру нүктесін өзгертіп қарауға болатын мүлдем жаңа нәрсе шығады.
3D панорама — көру нүктесін өзгерту арқылы көруге болатын, сфералық немесе куб проекциясында алынған үшөлшемді панорамалық фотосурет.
3D панораманың екі ерекше қасиеті бар: интербелсенділік (сен өзің көрерменсің — тінтуірмен немесе саусақпен кез келген бағытқа бұра аласың, әдеттегі фото/видеода мұндай мүмкіндік жоқ) және ақпараттылық (өзіңе ыңғайлы жылдамдықпен мұқият қарауға болады).
Барлық панорама бірдей бұрышты қамтымайды. Төрт түрін ажыратайық:
| Түрі | Сипаттамасы |
|---|---|
| Жазық панорама | Бірнеше кадрдан құралған қарапайым кеңформатты фотосурет |
| Сфералық панорама | Көлденеңінен 360°, тігінен 180° — айналадағы барлық кеңістікті қамтиды, тұтас көлемді сурет береді |
| Цилиндрлік панорама | Көлденеңінен 360°, тігінен 180°-тан аз — жоғарғы/төменгі шекара қажет болмағанда қолданылады |
| Текшелі панорама | Текшенің ішкі жағына проекцияланады — дайындау мен сақтауы қарапайымырақ (алты жазық қыр жеткілікті) |
Жоғары сапалы панорама жасау үшін бірнеше құрал қажет:
| Жабдық | Қызметі |
|---|---|
| Фотоаппарат | Кез келген сандық камера жарайды, айналы камера ыңғайлырақ |
| Объектив | Кең бұрыштық немесе FishEye — сфераны аз кадрмен тұйықтауға көмектеседі |
| Панорамалық тірек | Объективтің нодалды нүктесі айналасында айналдырады — параллаксты жояды |
| Штатив | Камераны тұрақты бекітеді |
Нодалды нүкте — оптикалық сәулелердің қиылысында орналасқан объектив осіндегі нүкте. Неге ол маңызды? Егер камера дәл осы нүктенің айналасында айналмаса, алдыңғы және фондағы заттардың арақатынасы кадрдан кадрға өзгеріп, кадрларды біріктіргенде «қосу қатесі» пайда болады — бұл параллакс деп аталады.
Берілді: түсірілім орны, фотоаппарат/смартфон, Microsoft Image Composite Editor бағдарламасы.
Табу керек: 3D панорама жасаудың толық процесі.
Шешуі:
1. Суретке түсіру. Штатив орнату → надирден (жер/еден) бастау → төменгі, ортаңғы, үстіңгі жолдар → зенитпен (аспан) аяқтау. Әр кадр алдыңғысымен 20–30% қабаттасуы керек.
2. Желімдеп жапсыру. Image Composite Editor-да: IMPORT (суреттерді жүктеу) → STITCH (проекция түрін таңдап — Spherical, Cylindrical — кадрларды біріктіру) → CROP (шекараны қию).
3. Түрлендіру. EXPORT — сақтау форматын таңдау (JPG 75% немесе әрі қарай өңдеу үшін TIFF).
Неге кадрлар қабаттасуы керек? Бағдарлама екі кадрдың ортақ бөлігін тауып, солар бойынша «тігіс» жасайды — қабаттасу аз болса, дұрыс біріктіру мүмкін болмайды.
Жауабы: дайын 3D сфералық панорама файлы, кейін виртуалды турға қосуға дайын.
- 3D панорама — сфера/куб бетіне проекцияланған, көру нүктесін өзгертуге болатын панорамалық фотосурет.
- Төрт түрі: жазық, сфералық, цилиндрлік, текшелі.
- Негізгі жабдық: фотоаппарат, кең бұрыштық объектив, панорамалық тірек, штатив.
- Жасау кезеңдері: суретке түсіру → желімдеп жапсыру (Image Composite Editor) → түрлендіру/экспорт.